T.C. Çevre ve Şehircilik Bakanlığı
« Geri
Son güncelleme tarihi: 13.07.2017

KİMYASALLAR YÖNETİMİNDE YENİ DÖNEM

 Kimyasalların Kaydı, Değerlendirilmesi, İzni ve Kısıtlanması Hakkında Yönetmelik (KKDİK Yönetmeliği) 23/06/2017 tarihli ve 30105 sayılı Mükerrer Resmi Gazete’de yayımlanmıştır. Bu Yönetmelik ile birlikte artık ülkemizde kimyasallar yönetiminde yeni bir dönem başlamıştır.

 Kimyasalların insan sağlığı veya çevreye olabilecek olumsuz etkilerinden korumanın bu kimyasalların imalatçıları ve ithalatçılarının sorumluluğunda olduğu ilkesine dayanmaktadır.

Diğer bir deyişle, maddelerin risklerinin yönetimi sorumluluğu, profesyonel faaliyetleri çerçevesinde bu maddeleri imal eden, ithal eden, piyasaya arz eden veya kullananlara aittir.

 Yönetmelikte bu bağlamda bir takım yükümlülükler belirlenmiş olup, bunlardan en önemlisi kimyasalların kayıt ettirilmesidir. Artık 1 ton ve üzerinde imal edilen veya kendi halinde veya karışım içerisinde veya eşya içerisinde ithal edilen maddeler Bakanlığımızdan kayıt numarası almadan piyasaya arz edilemeyecektir. Kayıt hükümleri imalatçıların ve ithalatçıların imal veya ithal ettikleri maddelere ilişkin veriler oluşturmalarını; bu maddelere ilişkin riskleri değerlendirmek için bu verileri kullanmalarını ve uygun risk yönetim önlemleri geliştirip tavsiye etmelerini gerektirmektedir. Maddelerin kayıtları 1 Ocak 2021 tarihinde başlayacaktır. Bu tarihe kadar maddelerin imalatçıları ve ithalatçıları Çevre Bilgi Sistemi içerisindeki “Kimyasal Kayıt Sistemi” üzerinden “Madde Bilgi Değişim Forumu”na maddelerine ilişkin bilgilerini girerek, ortak kayıt dosyası oluşturmak amacıyla aynı maddeyi imal ya da ithal eden diğer firmalarla konsorsiyumlar oluşturacaklardır. Madde birden fazla imalatçı tarafından imal ediliyorsa veya birden fazla ithalatçı tarafından ithal ediliyorsa, kayıt sisteminin etkinliğini artırmak, maliyeti azaltmak ve omurgalı hayvanlar üzerindeki testleri azaltmak için bazı veriler paylaşılmalı ve ortak olarak sunulmalıdır. Ortak kayıt dosyası ile aynı madde için tek bir kayıt dosyası alınması ve bilgi kirliğinin önlenmesi hedeflenmektedir.

 Yönetmelik kapsamında eşyalar içindeki maddelerin de kayıt ettirilmesi gerekmektedir. Eşyaların yıllık bir tondan fazla miktarda madde içermesi ve maddenin normal ya da öngörülebilir kullanım koşullarında salınım yapmasının tasarlanması durumunda üreticiler veya ithalatçılar eşya içerisindeki bu maddelerin kaydını yaptırmakla yükümlüdürler.

 KKDİK Yönetmeliği ile gelen yeni uygulamalardan biri de 10 ton ve üzerinde imal veya ithal edilen maddeler için Güvenlik Bilgi Formlarına (GBF) ilave olarak, Kimyasal Güvenlik Raporu (KGR) hazırlanması olacaktır. Ayrıca, GBF ve KGR’ler artık Kimyasal Değerlendirme Uzmanları tarafından hazırlanacaktır.

 KKDİK Yönetmeliği ile toplam 60 madde ve madde grubuna yasaklama ve kısıtlama getirilmiş olup, uygulamaya aşamalı olarak geçilecektir.

KKDİK Yönetmeliğiyle beraber başlanacak olan diğer bir yeni uygulama da, riskleri kontrol altına alınamayan ve yasaklama ve kısıtlama getirilmemiş maddeler için ise kayıtların tamamlanmasıyla birlikte 2024 yılından itibaren izin sürecine geçilmesi olacaktır.

Sanayiciler, bu yönetmelikle ilgili sorularını Bakanlığımıza Kimyasallar Yardım Masasının https://kimyasallar.csb.gov.tr adresinde yer alan Soru Formu aracılığıyla iletebilirler. Yardım Masasında ayrıca, yönetmeliğe ilişkin rehber dokümanlar da yer almaktadır.

KKDİK Yönetmeliği’nin yayımlanmasıyla, “Kimyasalların Envanteri ve Kontrolü Hakkında Yönetmelik” 23 Haziran 2017 tarihinde yürürlükten kalkmıştır. “Zararlı Madde ve Karışımların Kısıtlanması ve Yasaklanması Hakkında Yönetmelik”  23 Aralık 2017 tarihinde, “Zararlı Maddeler ve Karışımlara İlişkin Güvenlik Bilgi Formları Hakkında Yönetmelik” 31 Aralık 2023 tarihinde yürürlükten kalkacaktır.